می‌خواهیم همه را کتاب‌خوان کنیم!

کتاب، پیش چشم علاقه‌مندان
با توجه به اینکه گزینه راه‌اندازی یک کتابفروشی در جایی که مردم بتوانند به راحتی به آن دسترسی داشته باشند، سخت و بسیار پرهزینه بود، باید چاره‌ای اندیشیده می‌شد. برای اجرای برنامه‌های NGO به پول نیاز داشتیم. خیلی از اوقات مجبور می‌شدیم برای اجرای برنامه‌ها پول قرض بگیریم. بدهی‌ها زیاد شده بود و باید جبران می‌شد. طلبکارها هم فقط مرا می‌شناختند. پس از مدت‌ها جست‌وجو و صحبت بی‌نتیجه با چند نفر برای سرمایه‌گذاری، یک روز جرقه‌ای در ذهنم خورد که آینده کاری‌ام را رقم زد؛ جرقه‌ای که درآمدزا شد. برای شروع کار سه فرضیه مطرح کردیم که چرا مردم اقبالی به کتاب ندارند؟ اولین فرض ما قیمت بالای کتاب بود، اما در بررسی‌ها به این نتیجه رسیدیم که این موضوع نمی‌تواند دلیل اصلی باشد؛ چرا که مردم بسیاری از کالاهای دیگر را که قیمت بالاتری دارند، به راحتی می‌خرند.
فرض دیگر این بود که مردم وقت کافی برای مطالعه ندارند، که با توجه به میزان کار مفید در کشور، خودبه‌خود این فرضیه نیز رد شد. اما فرضیه سوم که روی آن به نتیجه رسیدیم و روی آن کار کردیم، این بود که شهروندان انگیزه کافی برای مطالعه کتاب ندارند. برای حل این مشـکل، ابتدا باید کتاب به آسانی در اختیار مردم قرار می‌گرفت که با توجه به این موضوع، آمدیم کتاب را به جاهایی که مردم وقت اضافی دارند، بردیم. مشـوق دیگر، رایـگان بودن کتاب بود. ما سعی کردیم تا با ارائه رایگان کتاب، انگیزه مطالعه را در مردم تقویت کنیم.

کتاب فروخته‌شده پس گرفته می‌شود!
بر همین اساس، در فضاهای آزاد همانند ترمینال‌های مسافربری، بیمارستان‌ها، پارک‌ها و حتی فضاهای اداری، باشگاه کتاب راه‌اندازی کردیم تا کتاب به آسانی و به ‌صورت رایگان در اختیار مردم قرار گیرد و به این صورت کسب و کار من با توزیع رایگان کتاب میان مردم شکل گرفت. طرح، در دو قالب به نام‌های «کامل بخوانید و سپس برگردانید» و «طرح امانی کتاب چیترا» که ثبت مالکیت معنوی هم شده، در حال اجراست. حدود ۳۰۰ پایگاه درکشور وجود دارد که این خدمات را ارائه می‌دهند. رویه کار به این صورت است که هرشخص علاقه‌مند به کتاب، زمانی که وارد مکان‌های پرتردد مانند مترو، بیمارستان، فرودگاه، دادگستری و خطوط ریلی می‌شود، می‌تواند کتاب را به صورت امانی با پرداخت وجه آن تحویل بگیرد و پس از مطالعه آن در طول مسیر یا در زمان انتظار در یک ارگان یا نهاد، کتاب را به یکی از باشگاه‌های کتاب بازگرداند و وجه خود را دریافت کند. با این کار، هم کتاب خوانده می‌شود و هم زمان او پربار بوده است. این طرح‌ها در حال حاضر در تهران در بیمارستان‌های لقمان،‌ مدرس، شهدای تجریش و طالقانی برای اجرای طرح در نظر گرفته شده‌اند. البته از نظر ماهیتی، این دو طرح تفاوتی با هم ندارند و فقط به دو نام ثبت شده‌اند که امکان اجرایی بیشتری داشته باشند و هر دو طرح به دنبال افزایش سرانه مطالعه کتاب در کشور هستند. 
خواندن و برگرداندن
با وجود اینکه ما کتاب را در دسترس مردم قرار می‌دادیم و برای افزایش انگیزه مطالعه مردم خدمات زیادی ارائه می‌کردیم، مدیران مراکزی که فضا در اختیار ما قرار می‌دادند، عنوان می‌کردند، تفاوت شما با یک کتاب‌فروشی چیست؟ ما جواب قانع‌کننده‌ای نداشتیم. تا اینکه این پرسش در یکی از مذاکرات مهم نیز مطرح شد و من فی‌البداهه گفتم: خدماتی که ما می‌دهیم، یک کتاب‌فروشی ارائه نمی‌دهد. پرسیدند: چه خدماتی؟ و من در پاسخ گفتم: ما می‌توانیم کتاب را برای مطالعه ارباب‌رجوع به صورت رایگان امانت دهیم. سپس از آنها خواستم فرصت دهند طرح را به صورت کامل برای آنها تشریح کنم.
در عرض یک هفته طرحی به نام «کامل بخوانید و سپس برگردانید»، نوشتم که با استقبال خوب مدیران روبه‌رو شد و پس از اجرا نیز، ارباب رجوع سازمان‌ها و اماکن عمومی از آن استقبال کردند. برای اطمینان از کار، به سرعت طرح را در دو بخش «کامل بخوانید و سپس برگردانید» و «طرح امانی کتاب چیترا» به ثبت مالکیت معنوی رساندم.
سختی‌های آشنای کارآفرینی
به دلیل بُعد مسافت که از ویژگی‌های سفر است، استقبال از کتاب و کتاب‌خوانی در حوزه حمل ‌و نقل مانند راه‌آهن و فرودگاه‌ها بسیار چشمگیر است، ولی به دلیل این که جایگاه ما در سازمان‌ها تعریف و نهادینه نشده است، شرکت چیترا با مشکلات متعددی مواجه است. با وجود این که شعار ما در ابتدای کار، ایجاد سه هزار پایگاه بود، به دلیل محدودیت امکانات، تنها موفق به ایجاد ۳۰۰ پایگاه در کشور شده‌ایم که اگر شرکت از سوی سازمان‌های مسئول حمایت معنوی شود، می‌تواند تا پایان سال، ۲۷۰۰ پایگاه دیگر ایجاد کند.

کتاب در هر کوی و برزن
چشم‌انداز شرکت این است که بتواند کتاب را در هر کوی و برزن عرضه کند. در بسته‌ای پیشنهادی به وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی اعلام کردیم که اگر حمایت‌ شویم، می‌توانیم ۱۰۰ هزار فرصت شغلی ایجاد کنیم. در همکاری‌های سازمانی، ما نه‌تنها بودجه‌ای نمی‌خواهیم، بلکه می‌توانیم تعدادی از نیروهای زیر پوشش آنها را نیز به کار گیریم. البته این امر مستلزم بهبود در فضای فعالیت ماست.

آفتاب ایرونی را از اینجا دنبال کنید:

FEED

/ 0 نظر / 12 بازدید